Ruim twintig buurtbewoners hadden zich verzameld om met onze eigen buurtgenoten en vrijwillig boswachter Berber Wesseling een wandeling te gaan maken door de Sysselt. En zij waren zeker niet teleurgesteld. 

Berber had zich goed voorbereid, tijdens de wandeling werd regelmatig stilgestaan en Berber vertelde iets over de geschiedenis van de streek die in de huidige vorm min of meer ontstaan was tijdens de voorlaatste ijstijd.  

Waar het voortstuwende ijs de grond opzij en omhoog drukte, is op die manier de stuwwal van Wageningen naar Lunteren met de Wageningse Berg en de Utrechtse Heuvelrug met de Grebbeberg ontstaan. Het hoogste punt van de stuwwal van Wageningen naar Lunteren ligt in de Sysselt (57 meter hoog) en dat is dus niet de Wageningse berg (42 meter hoog). 

Het smeltwater was er juist weer de oorzaak van dat er veel vruchtbare grond werd weggespoeld en dat de vallei zijn huidige vorm heeft gekregen. Wat achter bleef is een zanderige arme grond waar maar weinig op wil groeien, voornamelijk is het de hei die hier wel kan groeien. 

Door de eeuwen heen hebben de bewoners van dit gebied de hei dan ook gebruikt om hier te kunnen verblijven. Er werden schapen gehouden die de hei begraasden en er werden plaggen gestoken die in de schapenstallen gelegd werden en samen met de schapenmest kon op die manier de grond wat vruchtbaarder worden gemaakt. 

Dat plaggen steken heeft men ook nog heel lang gedaan, maar met dat steken werd ook de bodemstructuur en alles wat daarin leeft weggehaald. De hei afbranden was ook niet ongebruikelijk om het gras er uit te kunnen krijgen, maar wel met hetzelfde effect voor alles wat in de bodem leeft. 

Dat plaggen steken en afbranden dat doet men nu niet meer i.v.m. alles wat er in de bodem leeft.

Aan de westelijke rand van de Sysselt was vroeger een aantal wildwallen, hekken bestonden nog niet en men probeerde met opgeworpen grondwallen het wild van hun akkers te houden. Het maken en onderhouden van deze wallen was een taak van de diverse buurtschappen en er was ook controle op of dat ook gebeurde. Het werk moest natuurlijk gedaan worden door de pachters van de grond en de adel keek dan wel of het goed ging. 

Pas ergens in de achttiende eeuw is men de Sysselt gaan aanplanten, de reden was dat er steeds opnieuw zand vanuit de Sysselt over de akkers waaide en dat kwam de toch al arme grond niet ten goede. Bomen houden het zand prima vast, maar welke bomen kies je dan voor welk doel? 

Er hebben diverse lanen gelopen, van Bennekom, Hoekelum tot Lunteren, naar Renkum en misschien zelfs naar Oosterbeek waar twee en drie rijen beuken aan twee kanten gepland waren om doorheen te rijden/lopen en op die manier uit de zon te kunnen blijven. Een paar stukken van die lanen bestaan nog. 

Wist u dat er twee en drie rijen bomen geplaatst werden omdat beuken niet zo goed tegen de zon kunnen. Daarom zie je soms beukenbomen waar de stam van is ingepakt met jutte. Maar in rijen houden die bomen met een zeer dicht bladerdek elkaar ook uit zon. 

Wist u dat als bomen dicht bij elkaar staan dat die dan recht omhoog groeien en dat bomen die alleen staan hun takken en bladerdak juist laag en in de breedte laten groeien. 

In het paradijs staan daar een paar mooie voorbeelden van bomen die scheef staan en laag bij de grond blijven. Echte klimbomen. Ik wist dit allemaal niet. 

Nog niet zo heel lang geleden werd onder het motto opgeruimd staat netjes alle afgevallen takken en omgewaaide bomen weggehaald. Nu laat men juist zoveel mogelijk liggen want een omgevallen boom is een voedingsbron voor insecten en schimmels. En die trekken weer vogels en andere dieren aan. In de Sysselt leven zwijnen en reeën, die kom je ook weleens tegen op je boswandeling, maar er leven ook boommarters en spechten die zich moeilijker laten zien. 

Er wordt door de bosbeheerder nu gemonitord welke dieren het goed doen in de Sysselt en waarom? Welke dieren doen het juist niet goed en waarom. Er wordt ook gezocht naar bomen en planten die wat beter bestand zijn tegen een warmer en droger klimaat. Welke bomen leveren met hun afvallende bladeren een verbetering op voor de bodem? Welke bomen zijn een goede voedingsbodem voor insecten en schimmels? 

Dit en nog veel meer heeft Berber aan de wandelaars verteld, toegelicht en hun vragen beantwoord. Na bijna twee en een half uur kwam er een eind aan een leuke, informatieve en interessante wandeling in de Sysselt.